Čehodla je SKW Piesteritz za europske zastaranje tak wažne

Jedna hnojiwa w Saksko-Anhaltskej sunje so přiběrajcy do centruma krajneje, zwjazkoweje a europskeje politiki. Ministerski prezident Sven Schulze (CDU) pućowaše za to do Prahi, agrarny komisar EU Christophe Hansen wopyta twórbu SKW Piesteritz w Lutherowym měsće Wittenbergu a komisija EU předpołoži krótko po tym akciski plan za hnojowu industriju. Naposledk sčini sej tež zwjazkowy agrarny minister Alois Rainer (CSU) na wopyće stejnišća blisko krajnych hranicow k Braniborskej a Sakskej wobraz wo połoženju.

Ale čehodla dóstanje runje twórba w Lutherowym měsće Wittenberg tuchwilu telko kedźbnosće? Wotmołwa saha daloko přez Saksko-Anhaltsku. Na přikładźe SKW Piesteritz so pokazuje, čehodla chce Europa swoju produkciju strategisce wažneje zakładneje maćizny zdźeržeć - a čehodla při tym wěstota zežiwjenja, energijowe płaćizny a geopolitiske krizy rozsudnu rólu hraja.

Što so w Piesteritzu poprawom zhotowja?

Mnozy zwjazuja SKW Piesteritz předewšěm z hnojiwami. Woprawdźe zhotowja předewzaće najprjedy ammoniak a močowinu. Z toho nastawaja dusykowe hnojiwa, ale tež mnohe druhe produkty.

Ammoniak liči k najwažnišim zakładnym maćiznam chemiskeje industrije. Wón je předewšěm k zhotowjenju dusykowych hnojiwow trěbny a je z tym wažny za ratarstwo a produkciju žiwidłow. Z ammoniaka nastanje nimo toho močowa maćizna, kotraž je za adblue za čisćenje dieselowych nakładnych awtow trěbna. Nimo toho tči zakładna maćizna w mnohich industrijowych produktach a słuži jako wuchadna maćizna za salpetrowu kisalinu, kotraž je mjez druhim za municiju trěbna.

SKW Piesteritz pomjenuje Ammoniak tohodla jako «njenarunacu bazu mnohich systemokritiskich produktow z wobłukow zežiwjenje, logistika, zastaranje při wšědnej potrjebje a zakitowanju».

Čehodla je runje Ammoniak tak wažny?

Za ratarjow je ammoniak předewšěm tohodla wuznamny, dokelž so z toho mineraliske dusykowe hnojiwa zhotowjeja. Staraja so wo to, zo su rostliny dosć wutkow wobchowali a wysoke wunoški móžne.

Tež zwjazkowy agrarny minister Rainer wuzběhny na swojim wopyće wuznam domjaceje produkcije hnojiwa. «Bjez hnojiwa by jara było, jara ćežko, štož naše zežiwjenje nastupa», rjekny politikar CSU. Němska trjeba «stabilne zastaranje hnojiwow».

Runje dokelž je ammoniak w telko wobłukach trěbny, njepłaći jeho produkcija mjeztym hižo jenož jako tema chemijoweje industrije, ale přiběrajcy tež hospodarskeje, agrarneje a wěstotneje politiki.

Čehodla so produkcija w Europje pod ćišćom dóstanje?

Najwažniša přičina rěka zemski płun.

Njeje trjeba so při zhotowjenju ammoniaka jenož jako energijowe žórło, ale tež jako surowizna. «Zhotowjenje je wosebje energijointensiwne, dokelž je dusyk jara reakciske wunoški a so jenož pod ekstremnje wysokimi tłóčenjemi a wjacorymi sto stopnjemi C z wodźikom zwjazać móže», wuswětla SKW Piesteritz.

Stupaja-płunowe płaćizny, podlěši so tohodla bjezposrědnje tež produkcija. To dósta branša po zahajenju ruskeje nadběhoweje wójny přećiwo Ukrainje jasnje pytnyć.

Kotru rólu hraja aktualne krizy?

Mjeztym njeńdźe hižo jenož wo energijowe płaćizny.

Najmłódše napjatosće w Bliskim wuchodźe a sčasami njewěste połoženje kołowokoło dróhi Hórmusa su znowa pokazali, kak napadliwe mjezynarodne dodawanske rjećazy być móža. Po podaćach industrijoweho zwjazka Agrar běži něhdźe třećina swětoweho wikowanja z močminami po morjach. Hižo njewěstosć wo móžnych wupadach dodawanja je płaćizny naposledk jasnje stupać dała.

Čehodla chce Europa domjacu produkciju zachować?

Europska komisija widźi rosćacu wotwisnosć wot importow kritisce. Něhdźe 30 procentow dusykoweje potrjeby EU so hižo zawjedźe. Zdobom je europska produkciska kapacita za Ammoniak w minjenych lětach wo nimale dźesać procentow spadnyła.

Ze swojim akciskim planom chce EU tohodla tudyšu produkciju hnojiwa skrućić, ratarjow wolóžić a zastaranje dołhodobnje zawěsćić. Z wida komisije su najnowše krizy pokazali, kak wotwisna Europa je wot fungowacych dodawanskich rjećazow a importow.

Debata je mjeztym tež w klimowej politice dóšła. Komisija EU chce energijointensiwne industrije při klimje přichilenym přetwarje wolóžić. Prezidentka komisije EU Ursula von der Leyen rěčeše wo «inwesticiskim a njewotwisnosći», kotryž ma europsku industriju sylnić a zdobom dekarbonizaciju doprědka ćěrić.

Tež industrijowy zwjazk Agrar wuznam swójskich produkciskich kapacitow wuzběhnje. «Wukonliwa domoródna produkcija hnojiwow je wažny modul za zastaransku wěstotu a reziliencu ratarstwa w Němskej a Europje», zwjazk rozłožuje.

Čehodla steji Piesteritz při tym wosebje w fokusu?

Po wozjewjenju předewzaća je SKW Piesteritz Němskeje najwjetši zhotowjer Ammoniaka a Harnstoff. Krótke transportne puće su wosebje za čas hnojiwa lěpšina. «Łódź z Chiny, Afriki abo Ruskeje trjeba prosće dlěje hač Lkw abo ćah z Piesteritz», argumentuje předewzaće.

Hospodarsce pak wostanje połoženje napjate. Po podaćach SKW wobsteja wubědźowanske podźěle europskich zhotowjerjow dale. Runočasnje widźi předewzaće prěnje pozitiwne signale, kaž přez cła na wěste importy a wotpadnjenje płunoweho składa. Maćerny koncern Agrofert přiwšěm na swojim kursu rozrosta kruće dźerži, zjima swoje europske dusykowe aktiwity njedawno nowe a inwestuje dale do stejnišća Piesteritz.

Čehodla potrjechi to tež přetrjebarjow?

Na prěni pohlad zda so jenož wo chemijowu twórbu w Saksko-Anhaltskej hić. Woprawdźe dótka so debata wo wjele wjetšich prašenjow: Móže Europa wažne zakładne maćizny sama wutworić abo budźe sylnišo wot importow wotwisne? A kak hodźitej so ratarstwo a industrija tež w časach krizy spušćomnje zastarać?

Diskusija wo SKW Piesteritz pokazuje z tym přikładnje, čehodla Europa swoju produkciju hnojiwa mjeztym hižo jenož jako hospodarska tema njewobhladuje, ale jako dźěl jeho zastaranskeje a zežiwjenskeje wěstoty.