Kónclětny swjedźeń abo hody – kaž so w NDR swjećeše

Apropos štom

Nordmanntanne abo łamlina, radšo hustokosmaty abo šwižny, ze superwikow abo z jědloweho dwora? Do tuteje čwěle wólbow w NDR njesteješe. Skerje dźěše wo to, scyła tak někak runje zrosćeny štom z dosć zelenej barbu wobstarać. 

Glückte tole nic, potom rěkaše powědančka: Z dweju čiń jedyn. Potom buchu dźěry do zdónka jednoho štoma točene a snadna pycha z hałuzami druheho napjelnjena.

Klasikar w telewiziji a na tačelowym talerju

trajny paler NDRskeje telewizije běžeše 34 lět dołho prěni dźeń hód: Wusyłanje «Mjez snědań a husacej pječenju» přinjese mjez 11.00 a 13.00 hodź. měšeńcu z hudźby, reje a skečow do bydlenskeje stwy. Wot 1957 moderěrowaštaj Heinz Quermann (1921-2003) a Margot Ebert (1926-2009) show. Z kóncom NDRskeje telewizije 1991 přińdźe tež kónc za wusyłanje. 

Hudźbnje njesmědźeše pola wjele ludźi album «Hody w swójbje» pobrachować. Schlagerstar Frank Schöbel wozjewi jón 1985 ze swojej žiwjenskej partnerku Aurora Lacasu.

«Kónclětne křidło» – woprawdźe?

Zo chcyše wjednistwo SED křesćanske symbole wotpłaćować, njeje žane potajnstwo. Přesadźiła so njeje, praji wustajer Horn. «To běchu njeleposće přehorliwych funkcionara. Su spytali, tradicije w socialistiskim zmysle přepokazać. Njeměł hodowničku, ale kónclětnu hosćinu rěkać. Tola to njeje nichtó prajił. Jeli scyła, sy so přez to wusměšował», praji Horn. 

Zasakle dźerži so tež legenda, zo ma so hodowny jandźel w NDR «křidłata kónclětna figura» mjenować. Pokładźene to njeje. Stawiznar Bodo Mrozek přińdźe w rešerši 2006 k slědowacemu kóncej: «Dopokaz za realnu eksistencu socialistiskeho fantomoweho słowa njeje přeco hišće zdokonjany.» Klaus Horn ma «křidłacu lětnu figuru» prosće za «kał».

Njezapusćomne: Swěčkate wobłuki a Ochranowske hwězdy

ludowe wuměłstwo z Rudnych horin a swěćate Ochranowske hwězdy z Hornjeje Łužicy njejsu wunamakanka NDR, běchu pak tam jara woblubowane. Dźensniši dźeń so artikle po cyłym Zwjazku a mjezynarodnje předawaja. 

W kóždym wjetšim němskim měsće dawa pak fachowy wobchod abo staw na hodownych wikach, hdźež so Łuskač & Co poskićeja, praji Frederic Günther, jednaćel zwjazka Rudnohórskich wuměłstwowych rjemjeslnikow a zhotowjerjow hrajkow. Kóžde lěto bychu so twory w hódnoće 150 do 200 milionow eurow kónčnym kupcam předali. Ochranowske hwězdy tzwr wočakuje lětsa wotrězk 850.000 hwězdow.

«Najznaćiši po cyłym swěće je łuskač», praji Günther. Pyramidy, kurjace muže abo swěčkowe wobłuki su trochu specielniše. «Te dyrbiš w zapadźe druhdy hišće rozjasnić.»

Su swěcy zaswěćene

Tež cyłoněmski kanon hodownych spěwow je NDR wo čwak rozšěriła: «Su swěcy zaswěćene» pochadźa wot lyrikarki Eriki Engel a bu wot Hansa Sandiga, nawoda rozhłosoweho dźěćaceho chóra w Lipsku, zhudźbnjene.

W třoch štučkach njeje wot křesćanskeho pozadka hodowneho swjedźenja ničo čitać, za to so słucharkam a słucharjam w poslednich linkach přeće za měrom sobu na puć da: «Swětło, swětło, ze swětłym swětłom, wšudźe, wšudźe ma měr być.»

Copyright 2025, dpa (www.dpa.de). Wšitke prawa wobchować