Kónč kónc solarneho Valleyja steji w wjace hač sto metrow dołhej chódbje a stapluje so na paletach nimale hač k wjerchej. Do folije zawalene solarne module zhubja so w ćmě chódby. Małe skupiny wjedu so krótko do kónca lěta nimo toho přez produkciske hale, w kotrychž dachu so něhdy ministrojo a načolni politikarjo před čornymi błyšćacymi solarnymi modulemi fotografować. Nětko lěpja małe čisła na regalowym systemje, produkciske připrawy, blidki - samo na běrowowych rostlinach. Inwentar Meyera Burgera, poslednjeho wulkeho producenta solarnych modulow w Němskej, přińdźe pod hamor.
«Postup bě zazběh ryzy – sy začuwał, što ludźo zdokonjeja, hdyž su wot misije zahorjeni», praji Gunter Erfurt. Wón bě hač do nazymy 2024 jednaćel šwicarskeho zhotowjerja Meyer Burger ze swojimi produkciskimi městnami w Bitterfeld-Wolfenje a w sakskim Freibergu. Erfurt płaći jako jedyn z najbóle angažowanišich zastupjerjow solarneje branše w Němskej. 2025 přizjewi Meyer Burger insolwencu. Dźensa praji Erfurt: «Solarna industrija w Němskej je w wobžarowanja hódnym stawje.»
postup a pad w solarnym Valleyju
z kóncom Meyer Burger 2025 je poslednja wulka nadźija na nawrót industrielneho fotowoltaikoweho zhotowjenja w Němskej za prěnje puknyła. Zaso raz. Runočasnje wutwar PV-připrawow dale běži. To skutkuje kaž paradoks: Němska wutwari solarnje, ale produkuje lědma hišće solarnje.
Solar Valley na wuchodźe Saksko-Anhaltskeje steji přikładnje za wuwiće wikow w Němskej. Tu njeje přewrót abstraktny, ale widźomny: Hale, kotrež jónu přichod lubjachu, so nětko prózdne rumuja, jich inwentar při industrijowych awkcijach přesadźuje. Kaž nadata hranica steji stare přijimowanske twarjenje industrijoweje kónčiny při zachodźe «Słónčneje aleje».
Wobroty zadobychu so hač do 90 procentow
«W prěnjotnej formje njeeksistuje solar Valley bohužel hižo dźesać lět wjace», praji Carsten Körnig, hłowny jednaćel Zwjazkoweho zjednoćenstwa Solarne hospodarstwo. Wón sćěhuje 30 lět wuwiće solarneje branše. «Němska bě jónu pućrubar solarneje industrije.»
«Solar Valley» nasta krótko po změnje lěttysaca a płaćeše jako jedyn z najwjetšich srjedźišćow solarneje industrije w Europje. W industrijnišću w Bitterfeldskim wjesnym dźělu Thalheim zasydlichu so mnohe předewzaća. Hač do 3.500 jobow bě. Potom je so před něhdźe 15 lětami prěni spad zhotowjerjow solarnych modulow a jich předproduktow zahajił, praji šef zwjazka Körnig. Z masiwnymi nahłymi zarězkami spěchowanja je čorno-žołta koalicija wo 2012 zadobyće naprašowanja nutřkownje wo 80 procentow zawiniła. Předewzaća bychu wobrotowe straty mjez 80 a 90 procentami měli.
Massiver Ausbau w Chinje tłóči płaćizny
Runočasnje natwari China produkciju masiwnje a zapławi swětowe wiki z přihódnymi solarnymi modulemi. Mnohe předewzaća w solarnym Valley dźěchu bankrot. Němska solarna branša zhubi po podaćach branšoweho zwjazka tehdy něhdźe 100.000 swojich 130.000 jobow. Mjeztym su wiki w chinskej ruce. Po podaćach Mjezynarodneje energije agentura (IEA) měješe China w lěće 2022 75 procentow swětoweho moduloweho zhotowjenja. «Ličby rěča za sebje a wot toho časa njeje so połoženje polěpšiło», praji Körnig. 2021 spyta Meyer Burger z natwarom swojich stejnišćow w Sakskej a Saksko-Anhaltskej produkciju zaso do Němskeje dosćahnyć - podarmo. «Smy dopušćili, zo so technologija, kotraž z Němskeje přińdźe a so tu wuwije, z ruki da», praji bywši Meyer Burger-šef Erfurt. Mjeztym njedawa ani wjace připowědźenjow w branši, kotrež něchtó chutnje bjerje.
«Njebych prajił, zo je solarna industrija mortwa»
« Njebych prajiła, zo je solarna industrija mortwa», dźerži Ralph Gottschalg přećiwo tomu. Wón je nawoda Fraunhoferskeho centera za silicium-fotoovoltaiku w Halle (Solawa) a profesor na Wysokej šuli Anhaltska. Institut bu tehdy załoženy, zo by solar Valley podpěrał. «Potom bě nažel prěnje dólne dno hižo tu.» Wiki su so w minjenych 20 do 30 lětach ekstremnje změnili. Pola standardnych produktow njebudźe Němska konkurencykmana - «při wšěm, štož so do kontejnerow pakuje». Při tym budźe China přeco tuńša. Ale dawaja nišowe produkty, na přikład fasady z fotowoltaiku, kotrež njemóhli so do kontejnerow pakować. Tež tam su wiki hišće gigantiske.
RUnočasnje je Němska při slědźenju dale wodźaca. A tež při tak mjenowanych Downstream-wikach, potajkim wikowanju, instalaciji a hladanju připrawow. «W zmysle ludohospodarskeho lěpšeho njeje to tež zacpěć», praji Gottschalg. Zwjazkowy zwjazk solarne hospodarstwo rěči wo něhdźe 150.000 dźěławych w solarnej branši w Němskej. Je wjace hač 20.000 zawodow w Němskej, kotrež bychu fotowoltaikowe připrawy abo posłužby za solarnu branšu w poskitku měli.
Cła, boni, subwencije: Eksperća widźa wšelake móžnosće
w slědźenju su někotre předewzaća dale we wuchodnej Němskej zasydlene. Prěnjotny solarny Valley wuprudźa potajkim přeco hišće hač do přitomnosće, praji jednaćel Körnig. Inowatiwne předewzaća z wokola solarneho Valley su přeco hišće mjezynarodnje prašani technologiski partnerojo. Woni trjebachu pak jasne perspektiwy přichoda. «Zasadnje wobsteji dale móžnosć za renesansu solarneje industrije w Němskej a w Europje.»
Tudojo najlěpše slědźenje pak njemóže dołhodobnje dodawać, hdyž industrija hižo tu njeje, dźerži bywši šef předewzaća Gunter Erfurt přećiwo tomu. Kak móže so branša wuchować, k tomu dawaja mjez ekspertami pak wšelake spočatki, tak móhło na přikład powabki abo bonije za zasadźenje němskich solarnych modulow dawać. Při temje subwencije a cła rozeznawaja so měnjenja tomu. Fakt njech je jenož, praji Erfurt, zo njeje žanych móžnosćow, hdyž njebudźe politika nětko aktiwna. «Sym jako optimist nadźijomnje znaty: Přepozdźe je hakle potom, hdyž technologisku bazu zhubimy, něšto činić.»
Copyright 2026, dpa (www.dpa.de). Wšitke prawa wobchować
