Wjacore přirodne krajiny na wuchodźe Němskeje słušeja mjez nominowanymi za wólby dźiwa přirody 2026. Cyłkownje stej Załožba Hinca Sielmanna a Němski pućowanski zwjazk dźewjeć kónčin wuzwoliłoj. Ze Saalfeldskimi soninowymi prózdnjeńcami a bahnom Alperstedter Ried stej dwě z nich w Durinskej, zdźěli Sielmannowa załožba. Saksku zastupuje Žitawski kamjentny zwěrjenc, Saksko-Anhaltska při Čertowej muri w Smolinach. Mnohe z tutych městnow njepřeswědčeja jenož ze swojej njewšědnej rjanosću, ale su tež wažne žiwjenske rumy za rědke družiny zwěrjatow, hribow a rostlinow, rěkaše.
W kamjentnym zwěrjencu w Žitawskich horinach dopominaja skalne formacije na zwěrjata
: Kamjentny zwěrjenc w Žitawskich horinach w Sakskej wobsteji z bicarnje formowanych pěskowcowych skaliznow, kotrež dopominaja na zwěrjata. W běhu milionow lět stworichu přez eroziju a rozprochnjenje formacije, kotrež mjenujemy dźensa „lehnite kokoše“ abo „nopawy“. Na třoch kołojězbach móžeće sej přez měšane lěsy, rěčki a mokre łuki krajinu wotkrywać, štož skići mjez druhim wudrje a sokoła ćahaweho sokoła žiwjenski rum.
Napadne skały čertoweje murje w Smolinach
Při Čertowej muri ćahnu so nadpadne pěskowcowe skaliska kaž přirodna murja přez sewjerny wuběžk Smolin. „Něhdźe 80 milionow lět stare formacije słušeja k najwažnišim geotopam Němskeje. Na wutki chude pódy a nahłe skalne płoniny skića specielnym rostlinam kaž tež sokołam ćahawym sokołam, njetopyrjam, pěskowym ješćelcam a hładkim wadam wućahiwać“, załožba zdźěli. Derje wutwarjene pućowanske šćežki bychu šěroke wuhlady na Smoliny a Smolininy wotewrěli.
