Štyrjo wuchodoněmscy kandidaća při wólbach jako dźiwy přirody

Wjacore přirodne krajiny na wuchodźe Němskeje słušeja mjez nominowanymi za wólby dźiwa přirody 2026. Cyłkownje stej Załožba Hinca Sielmanna a Němski pućowanski zwjazk dźewjeć kónčin wuzwoliłoj. Ze Saalfeldskimi soninowymi prózdnjeńcami a bahnom Alperstedter Ried stej dwě z nich w Durinskej, zdźěli Sielmannowa załožba. Saksku zastupuje Žitawski kamjentny zwěrjenc, Saksko-Anhaltska při Čertowej muri w Smolinach. Mnohe z tutych městnow njepřeswědčeja jenož ze swojej njewšědnej rjanosću, ale su tež wažne žiwjenske rumy za rědke družiny zwěrjatow, hribow a rostlinow, rěkaše.

Žiwe bahno w Alperstedter Ried

„W Alperstedter Ried nawróći so přez znowamokrjenje škodowanych płoninow a přetworjenje rólnych płonin na na družiny bohate trawne płoniny žiwe wapnowcowe bahno“, wopisowaše załožba kandidata. Ponyje a wódne buwoły dźerža płoniny wotewrjene. Wjace hač 1 280 družin su tu registrowali, mjez nimi na dnje hnězdźace ptački kaž kiwicy, sknadźiki a skiwle. 

Swjedźenska jědź za wóčko w Saalfeldskich soninowych prózdnjeńcach

Saalfeldske soniny słušeja k najpisanišim pokazowanskim jamkam swěta. Njewšědnu hraću barbow tworja mnohe mineralije w kamjeniznje sypjeloweje šćěpjele, rěka w krótkim portretje. W běhu lětstotkow nastawachu w něhdyšej jamje kapniki, spekowe płoniny a slepe prózdnjeńcowe jězory. Přez podzemsku krajinu wjedźe šćežka a posrědkuje dohlad do stawiznow hórnistwa.

W kamjentnym zwěrjencu w Žitawskich horinach dopominaja skalne formacije na zwěrjata

: Kamjentny zwěrjenc w Žitawskich horinach w Sakskej wobsteji z bicarnje formowanych pěskowcowych skaliznow, kotrež dopominaja na zwěrjata. W běhu milionow lět stworichu přez eroziju a rozprochnjenje formacije, kotrež mjenujemy dźensa „lehnite kokoše“ abo „nopawy“. Na třoch kołojězbach móžeće sej přez měšane lěsy, rěčki a mokre łuki krajinu wotkrywać, štož skići mjez druhim wudrje a sokoła ćahaweho sokoła žiwjenski rum.

Napadne skały čertoweje murje w Smolinach

Při Čertowej muri ćahnu so nadpadne pěskowcowe skaliska kaž přirodna murja přez sewjerny wuběžk Smolin. „Něhdźe 80 milionow lět stare formacije słušeja k najwažnišim geotopam Němskeje. Na wutki chude pódy a nahłe skalne płoniny skića specielnym rostlinam kaž tež sokołam ćahawym sokołam, njetopyrjam, pěskowym ješćelcam a hładkim wadam wućahiwać“, załožba zdźěli. Derje wutwarjene pućowanske šćežki bychu šěroke wuhlady na Smoliny a Smolininy wotewrěli.

Přeprošenje, sej přirodu w Němskej wotkryć

“ Z wólbu dźiwa přirody chcemy wšitkich ludźi přeprosyć, sej mnohotnosć našich lokalnych krajinow znowa wotkryć. Lětuši kandidaća powědaja wo stawiznach zemje a biologiskej mnohotnosći, wo mocy přirodnych procesow a wo restawrowanju drohotnych žiwjenskich rumow. Kóžde z tutych městnow steji na swojim wašnju za rjanosć přirody, ale tež za jeje zranitosć a potrěbnosć, ju škitać“, rozłoži předsyda kuratorija załožby Heinza Sielmanna Fritz Brickwedde.

Hač do 27. septembra móža w Němskej, Awstriskej a Šwicarskej bydlacy lubowarjo přirody online za jedne z dźewjeć nominowanych přirodnych městnow w Němskej