Za někotre su to posrěbne zwěrjata, za někotre pak woprawdźite drapy: Šupy so tež w Sakskej razantnje wupřestrěwaja. Samo hdyž njeje dokładnych ličbow, rěča hońtwowe čary jasnu rěč. W hońtwjerskim lěće 1992/1993 (1. apryla do 31. měrca slědowaceho lěta) buchu prěni raz šupy w sakskich lěsach třělene - tři eksemplary. Dźesać lět pozdźišo bě jich 80, w hońtwowym lěće 2024/2025 hižo nimale 27.000, kaž krajny hońtwodowy zwjazk zdźěli.
Hdźe šupy přińdu?
Šup pochadźa ze Sewjerneje Ameriki a je w Europje inwaziwna družina zwěrjatow, wón njesłuša do tudyšich šěrinow. W 20. lětstotku buchu šupy za zhotowjenje kožuchow do Europy importowane. Přez dźiwje a ćěkanje z farmow dóńdźechu do přirody. 1934 bě to něhdźe w Hessenskej tak, 1945 twochnu zwěrjata z fary pola Berlina. Problem je potajkim wot ludźi činjeny. Šupy njejsu žane danske zwěrjata, praji René Sievert, wicešef wobswětoškitneho zwjazka Němska (Nabu) w Sakskej. Za swoje negatiwne wuskutki njesu jeničce čłowjek zamołwitosć.
«Čłowječi Frevel na zwěrjećim derjeměću a na domjacej fawnje je přičina za dźensnišu situaciju a negatiwne sćěhi za ekosystem», Sievert wuzběhnje. Dalšej přińdźetej k tomu: špatny staw domjaceje přirody a čłowjeska zwjeršnosć. Intaktny, spřećiwjenjakmany ekosystem móže robustnišo na inwaziwne družiny reagować. K tomu so šupam přistup k žórłam picy kaž žiwidłowych wotpadkow abo zwěrjaceje picy přelochko čini. Sčasami bychu z wopak zrozumjeneje lubosće k zwěrjatam samo picowali. W sydlišćach bychu za idealne žiwjenske wuměnjenja namakali.
