Logo Die Sachsen News
Nowiny / Zdrowje

Lěkarska rozmołwa z chatbotom? Šansy, rizika, pódlanske wuskutki

Lěkarska rozmołwa z chatbotom? Šansy, rizika, pódlanske wuskutki
W rozmołwje dźe mjez druhim wo skóržby. (Symbolbild) / Foto: Bernd Weißbrod/dpa
Z: DieSachsen News
Wot diagnozy hač k lěkowanskemu planej: KI-modele wotrěznu w tesće lěpje hač lěkarjo. Tola kelko čłowjeka trjeba medicina? Eksperća warnuja před rizikami a slepymi blakami.

«Móhli prošu wopisać, kak dołho tutón kašel hižo maće a hač přewodźace symptomy kaž zymicu, dychansku nuzu abo hrudźne bolosće wustupować?» Štož kaž klasiske prašenje lěkarja abo lěkarki klinči, je w tutym padźe Kumštna inteligenca (KI) stajiła. KI móže hižo dlěje něhdźe tumory na röntgenowych wobrazach spóznać. Tola mjeztym saha wuwiće hač do rozmołwy z pacientami a pacientkami.

Slědźacy předewšěm uniwersitneho klinikuma Heidelberg a Else Kröner Fresenius Centrum za digitalnu strowotu na Drježdźanskej TU kaž tež team Google stej njewotwisnej KI-modelej za management pacientow wuwiłoj, kotrež sahaja wot diagnozy hač k lěkowanskim doporučenjam. Wobě so aktualnje w fachowym žurnalu «Nature» předstajitej.

Wjace z tuteje kategorije

Što je te nowe na tym?

Mnohe KI-wuwića w strowotniskim wobłuku su dotal na specielne nadawki wobmjezowane. Modelej MIRA (Medical Intelligence for Reasoning and Action) slědźerjow z Němskeje a AMIE (Articulate Medical Intelligence Explorer) wot Google dźetej tam jasnje dale: Mjez druhim zapřijeja samostatnje přez chat chorobne stawizny, rjaduja diagnostiske testy kaž mikrobiologiske přepytowanja a zestajeja lěkowanske plany scomt pisanjom konkretnych medikamentow. 

Při tym wobkedźbuja na přikład kliniske wodźace linije, fachowu literaturu a aspekty kaž wzajomne wuskutki pola medikamentow. Město wagnych doporučenjow da system Google podaćam přewšo detailěrowane, zwoprawdźomne přikazy. W testach wopokazachu so wobaj modelej po awtorkach a awtorach jako zdźěla lěpši a preciznišo jako čłowječe lěkarki a lěkarjo.

Što ma to přinjesć?

Google-team skedźbnja na problemy kaž njedostatk personala a pobrachowacu kontinuitu při lěkowanju přez wjacore terminy. Fachowcy z Heidelberga a Drježdźan pisaja wo «Copilotach» za lěkarjow, zo bychu tutón wjace časa za zastaranje pacientow měli. 

Hladajo na šěroki spektrum nadawkow w kliniskim managemenće pacientkow a pacientow rěka pola «Nature»: «Hdyž KI-agenća tajke nadawki přewzać a efektiwne kliniske rozsudźenje wukonjeć móhli, bychu byli kmani, lěkarki a lěkarjo při rutinowych nadawkach podpěrać a snano njedostatk lěkarjow w někotrych regionach swěta złahodźić.»

Rěču potom hižo bórze z doktorom KI?

nětko je to. Wobě skupinje pisatej, zo njemóhli so jich modele hišće we woprawdźitym žiwjenju nałožować. Testowali su swoje nałožowanja z KI-wersijemi pacientow, kiž pak na realnych datach bazowachu. Tute simulacije maja podaća po rubiškach. Něhdźe wotmołwi a reaguje tajki wirtuelny pacient dospołnje hinak hač čłowjek z mjasa a kreje, kiž z akutnymi pohórškami do kliniki přińdźe. MIRA je powšitkownje přiměrjene, ewidencne lěkowanje namjetowała, rěka drje to. Doporučenja pak njejsu k 100 procentam spušćomne byli. 

Kak to fachowcy posudźuja?

«Wuslědki dopokazuja, kotry potencial KI-agentow za medicinu wobsedźa», praji Uwe Platzbecker, medicinske předsydstwo Uniklinikuma Drježdźany. Za dalše wuwiće dźe wo prašenje, «kak móžemy tajke inowacije wěste, transparentne a k wužitkej pacientkow a pacientow do kliniskeje praksy integrować».

Kerstin Denecke z Bernskeje fachoweje wysokeje šule widźi jako zadźěwk aktualnje datowu realitu w strowotnistwje, přizwolenske jednanja, njejasne zamołwitosće a reprezentatiwne studije k rizikam tajkich systemow. «Za kliniske rozsudy trjeba wjace hač posłušnosć napřećo guidelines», rozłožuje fachowča za patientnu digitalnu strowotu. Trjebam zrozumjenje za indiwidualnu situaciju potrjechenych.

W MIRA-studiji widźi Robert Ranisch, mjez druhim profesor za medicinsku etiku na Uniwersiće Podstupim, drje «napjaty a metodisce mudrje činjeny přinošk». Woni přepytuja wukonliwosć KI-agentow pak runje pod laborowymi wuměnjenjemi. Tu staji so kaž pola mnohich KI-studijow kardinalne prašenje: Funguje to tež w klinikowym wšědnym dnju? «Runje na tym zwrěšća dotal wjele wjele lubjacych KI-systemow», wón rozłožuje. Woni storčichu spěšnje na hranicy, ručež bychu na přikład realni pacienća a handlerojo, njedospołne daty, rozdźělne IT-systemy do hry přišli.

Zo móže KI-agent kliniske wotběhi kaž tež diagnozowe a terapijowe rozsudy strukturowane zwobraznić, rěka z wida Reinhard Busy, nawody fachoweho wobłuka management w strowotnistwje na TU Berlin, hišće nic, zo móža so přez to wšědny dźeń lěpše zastaranje abo kóšty redukować.

Kotru rólu hraje KI w komunikaciji z pacientami?

Zwjazkowa lěkarska komora je so z KI w medicinje nadrobnje zaběrała. W publikaciji rěka ke komunikaciji, zestajenje na přikład diagnozow, terapijow a prognozow njewobpřijeja jenož techniske jednanja, ale njech je tež z emocijemi a hódnotowymi předstajenjemi zwjazane. «Tute su baza dowěrneho poměra mjez lěkarjemi a pacientami.» Při zasadźenju KI-bazěrowanych asistencnych systemow měło so pruwować, hač so mjezyčłowjeske a emocionalne aspekty njepřiměrjenje do pozadka tłóča – na přikład hdyž so čłowječa komunikacija přez techniske systemy rěčnych asistencnych systemow kaž chatbotow podpěruje abo samo naruna.

Při wšěm tym časowym dobytku dźakowano KI wuzběhnje Eugen Brysch, předsydstwo Němskeje załožby za pacientow, tohorunja: «Lěkarskej rozmołwje přisteji za pacienta tež přichodnje njeparujomna róla.» Runje za staršich ludźi je to wusahowacy wuznam. 

Su dalše wobmyslenja?

Při miliardowym projekće elektroniska pacientowa akta pobrachuje po Bryschu dale zapołoženje KI. «Filtrowanje, zwjazanje a analyza datowych mnóstwow by přełam był.» Runočasnje warnuje wón před přiběracej wotwisnosću zwonkaeuropskich předewzaćow: «Njemóže być, zo leži zamóžnosć přichoda analyzy a komunikacije w rukach tech-miliardarow a jich politiskich splećenjow.»

Copyright 2026, dpa (www.dpa.de). Wšitke prawa wobchować

Přełožki so z pomocu sztučnej inteligence awtomatizowane. Wjeselimy so na wašu wotmołwu a pomoc při poprawjenju našeje wjacorychłojneje słužby. Pisajće nam na: language@diesachsen.com.
Sachsen News
Čłánek z

Sachsen News

Sachsen News je za wobsah samsny wotpowědny. Kodex platformy dyrbi so wužiwać. Platforma kontroluje a wobchada wobsah po prawnych požadawkach, zwłasć po NetzDG.

Social Media