Płokarnje w přechodźe: Kak přiwabjeja kupcow dźensa

a monterojo, wowki z poćehnjenjom, frizerjo z trjenjemi, domownicy z dźěłanskej drastu: w Lipšćanskich płokarnjach Marcusa Kobera zetkaja so jara rozdźělni ludźo. To jedne maja zhromadnje: Chcedźa spěšnje swoje šaty płokać. Mašinu napjelnić, wuzwolić program – po něhdźe hodźinje ma wšitko čiste a suche być.

„Čas je najwažniši faktor“, Kober wuswětla. Wobraz płokarnje jako městnosće, hdźež dołho sedźiš a kofej piješ, je zestarjeny. „Za spěšnymi mašinami a njekomplikowanym posłužowanjom je naprašowanje.“

Kober wobhospodarja w Lipsku pjeć płokarnjow pod marku Snowball, planowany je wutwar do Saksko-Anhaltskeje. Jednory płokanski cyklus w jeho salonach płaći něhdźe pjeć eurow. Naprašowanje přiběra, wón rozłožuje. Čehodla pak so swójskeje płokanskeje mašiny wzdać a sej do salona wulećeć? Přičiny su mało městna w bydlenju, kóšty za kup swójskeje mašiny a wjace fleksibelnosće při přećahu.

Wulke płokanske mašiny za poćehnjenje a podobne

W Kamjenicy dožiwja Rosemarie Weidauer konsekwencu: jeje klientel je přez lěta překwapjacy swěrny wostał, wona rozprawja. Wot lěta 1991 maja wosrjedź města jeje płokarnju, wobdatu wot wulkich bydlenskich blokow, z 21 płokanjemi a wosom sušakami. Stajni kupcy přichadźeja, runje tak kaž chodźacy kupcy na kulturnych zarjadowanjach abo bliskich zetkanjach motorskich.

„Wulke podawki su jasnje pytnyć“, Weidauer měni. W Kamjenicy měša so moderna technika z tradicionalnymi zwučenosćemi. „Smy na kromje Rudnych horin, pobrachuje hišće a to poskićamy. Runje tak košlowy serwis.“ Nětko započina so „posłužbny čas“ – za to trjebaja wosebje mašiny, kotrež hač do 15 kilogramow dźerža. Poćehnjenje, wulke šaty, wjacore mašiny naraz naraz – tež za to přichadźeja kupcy, kotřiž maja płokansku mašinu doma, ale z tajkim mnóstwom swoje hranicy docpěja.

Płokarnja jako zetkanišćo – „Rěčimy wo wšěch móžnych wěcach“

ma Peter Krauß kruty płokanski dźeń wob tydźeń. Jeho bydlenje je někotre mjeńšiny nóžki wot Kamjeničanskeje płokarnje zdalene. Wón sej kontakty k dalšim wužiwarjam waži, wón praji. „Rěčimy wo wšěm móžnym.“

Před pjeć lětami je so rozsudźił, sej swójsku mašinu kupić. „Nowe nastroje so spěšnišo hač dotal skóncuja, a reparować je drohe“, powěda Krauß wo dołhej tradiciji zhromadneho płokanja w Kamjenicy. Samo w NDR mějachu w měsće serwisowy kombinat „Fix“. „Tam sy móhł swoje mazane šaty wotedać.“ tomu bě klasiska samoposłužowanska płokarnja we wuchodnej Němskej do lěta 1990 wjele rědša, Rosemarie Weidauer dodawa.

Płokarnje přiwabjeja nowe skupiny kupcow

W Budyskej płokarni Marka-Archieja Lehmanna smědźa kupcy nětko z najnowšej techniku a indiwiduelnymi poskitkami płokanja ličić, wobhospodarjer rozłožuje. Prjedy běchu to předewšěm monterojo a samostejcy, nětko pak wužiwa dźeń a wjace swójbow wulke mašiny. Přestrjency, zawki za ležaki a přikrywy za zwěrjata słušeja k wšědnemu dnjej. Mašiny z wjetšim wukonom steja za to k dispoziciji, mjez druhim wosebita mašina za konjace přikrywy a psyče drasty. Tež wuhotowanje je so wuwiło. Kupcy móža bjezpjenježnje płaćić, programy přez touch-wobrazowku wolić a knihować płokanske srědki, hygieniske srědki abo impregnaciske srědki. Normalne płokanje z płokanskim srědkom płaći něhdźe šěsć eurow.

Płokarnje wužiwaja po słowach Lehmanna tež jako praktisku mjezystaciju: Po dowolu rozdźěleja swójby swoje šaty na wjacorych mašinach, du mjeztym do města a potom z čistymi šatami dale jědu. „Doma bychu wjacore dny zaběrane byli.“ Płaćizny su hłowna přičina, čehodla płokarnje dźěłaja: „Mamy samsnu techniku kaž za čisćernju abo płokanje, lutujemy pak personalne kóšty.“ Z tym je jeho płokarnja zajimawa za nowych priwatnych kupcow, ale tež za małe zawody kaž frizerske salony.

Płokarnje wostanu energisce intensiwna branša

hospodarstwo wostanje wobhospodarjerjam wužadanje, Marcus Kober wuswětla. Wón skedźbnja na wysoke kóšty miliny a płuna. A kupcy na pjenjezy hladaja. Mjenje z nich wužiwa sušaki a wozmje sej město toho mokru drastu zaso sobu. Tež wotewrjenje njedźelu a swjatych dnjow je za wobhospodarjerjow ćežko zmištrować, měni Kober. „Hrožachu mi wysoke chłostanja, hdyž njedźelu swoje salony wotewru, w druhich zwjazkowych krajach je to dowolene. Wosebje dojězdźowarjo a monterojo trjebaja njedźelu.“

Problemy z wotewrjenskim prawom płokarnjow su znate, rozłožuje hospodarske ministerstwo w Drježdźanach na naprašowanje. Minister Dirk Panter (SPD) je wjacore listy wobhospodarjerjow dóstał. Wón chce so za změnu a „pragmatiske rozrisanje“ zasadźeć. „Njejenak rjadowane wotewrjenske časy płokarnjow a płokarnjow awtow njejsu hižo realistiske“, cituje jeho ministerstwo.

Ličba předewzaćow we wobłuku „płokarnja a suchotwara“ je w Sakskej woteběrała. Po podaćach krajneho statistiskeho zarjada bě w lěće 2024 cyłkownje 160 jednotkow w tutej hospodarskej wotnožce, 209 w lěće 2019 a 248 w lěće 2014. Do statistiki pak njesłušeja jenož płokarnje, ale tež klasiske płokarnje a čisćernje. Wosebita ličba za samoposłužowace płokarnje njehodźi so wotwodźeć.