Logo Die Sachsen News
Nowiny / Ekonomika

Kaž slědźerka ze starych platowych twarjenjow nowe domy twari

Kaž slědźerka ze starych platowych twarjenjow nowe domy twari
Ze starych betonowych dźělow platowych twarow budu nowe twarjenja. (Symbolbild) / Foto: Soeren Stache/dpa
Z: DieSachsen News
Šěsć tonow ćežke betonowe platy NDRskeho bydlenskeho domu z Braniborskeje so na nowy gmejnski dom přeměnja. Reuse-pilotowy projekt ma pokazać, kak móže recycling při twarjenju fungować.

Hdyž so platowe twarjenja z NDRskeho časa wottorhaja, wostanje husto najprjedy raz jenož twarska butra wyše. Tola betonowe dźěle hodźa so před deponiju zachować. Tonalnje ćežke elementy zaso wužiwać a cyle trajnje nowe twarjenja z nich twarić: To je misija twarskeje inženjerki Angeliki Mettke, profesorka na Braniborskej techniskej uniwersiće Choćebuz-Zły Komorow.

Njewužiwane platowe elementy su «pokładowa komora», praji Mettke. «Hdyž je njewužiwamy, potom je to za mnje poprawny twarski hrěch a nic platowe twarjenja same.» Hižo před 30 lětami bě wědomostnica započała, so z prašenjom znowawužiwanja betonowych dźělow zaběrać. Dźensa nawjeduje wona dźěłowy wobłuk twarski recycling na BTU.

Wjace z tuteje kategorije

Slědźerka widźi njewužiwane platowe twarske dźěle jako «pokładownja »

Po podaćach slědźerki maja betonowe platy zwjetša dobru kwalitu a hodźa so jednotliwje derje znowa zatwarić. Šonuj resursy a škitaj klimu. Sta platow je hižo na kwalitu pruwowała a organizuj mjezyskładowanje – po wottorhanjach abo tež po wróćotwarach. «Njerědko so něhdźe pjećposchod na tři třělwy wróćo twari, na přikład dokelž lift pobrachuje abo wulki prózdny staw tu je.»

W gmejnje Gołkojce w Braniborskej (wokrjes Sprjewja-Nysa) je pilotowy projekt ReUse Hub startował. Z betonowych elementow NDRskeho platoweho twara ma při sportnišću Gołkojčanskeho sportoweho towarstwa 1896 z.t. wjacezaměrowe twarjenje nastać – na přikład za reha-sport, chórowe proby, posedźenja wjesneje přirady a zetkanja karnewaloweho towarstwa. 521.000 eurow ze skrućenskich strukturow je za projekt.

Nowotwar ze starych NDRskich betonowych platow při sportnišću

Hruby twar so přez europski slědźenski projekt «Horizon 2020 – ReCreate» financuje. «W Gołkojcach so jednanje prěni raz praktisce zwoprawdźa», zdźěli braniborske krajne knježerstwo. Ma modelowy charakter za klimje přichilene twarjenje. 

Platotwarske elementy za nowotwar w Gołkojcach pochadźeja z Ranja w Delnjej Łužicy. Tam su stary platowy bydlenski twar přetworili – na jednym boku buchu dwaj, na tamnym tři poschody wottorhane. Zdźěla šěsć metrow dołhe a hač do 5,8 tonow ćežkich betonowych dźělow so nětko při sportnišću zatwarja. Namócnosć, kotryž budźe jenož z kranom zmištrować.

Slědźerka: Čehodla beton skóncować?

Projekt přesadźi inženjerski běrow Peter Jähne z Choćebuza. «Smy runje při tym, pódowe platy zestajeć», wuswětla Jähne.88 betonowych dźělow wužiwa wón za nowotwar. Předsortěrowane steja přikrywne platy a nasćěnowe platy w mjezylěhwje k wužiwanju k wužiwanju k wužiwanju. Hač do kónca lěta ma nowe twarjenje stać.

«Za mnje je dalewužiwanje betonowych platow ludohospodarsce to najzmysłapołniše, štož mi do mysli přińdźe», praji Mettke. «Hdyž něšto zniču, potom mam drjebiznu a tón dyrbju zaso přihotować, potajkim zaso energiju nutř tyknyć.»

Husto hdy chcedźa z platotwarskich elementow tak a tak zaso beton zhotowić. To staji so prašenje: «Čehodla činju poprawom beton skóncowany?» Z pilotowym projektom chce slědźerka pokazać, zo móže twarjenje z hotowymi dźělemi starych NDRskich tačelowych twarow přichod měć.

Copyright 2026, dpa (www.dpa.de). Wšitke prawa wobchować

Přełožki so z pomocu sztučnej inteligence awtomatizowane. Wjeselimy so na wašu wotmołwu a pomoc při poprawjenju našeje wjacorychłojneje słužby. Pisajće nam na: language@diesachsen.com.
Sachsen News
Čłánek z

Sachsen News

Sachsen News je za wobsah samsny wotpowědny. Kodex platformy dyrbi so wužiwać. Platforma kontroluje a wobchada wobsah po prawnych požadawkach, zwłasć po NetzDG.

Social Media