Jedne tłóčenje na knefl, potom je něchtó na tamnym kóncu linije. Snano je starši čłowjek padnył a hižo stanyć njemóže. Abo snano je alarm připadnje wuwabił. W centrali domjaceho nuzoweho telefonaska Němskeho čerwjeneho křiža (DRK) w Sakskej słuša wšo to k wšědnemu dnjej. Přerěznje přijimuje so tu wšědnje něhdźe 350 alarmowych powěsćow. Sobudźěłaćerjo dyrbja so w běhu krótkeho časa rozsudźić, što dale činja. „Hdyž tłóča a my ničo njesłyšimy, přińdźe přeco něchtó přijědźe“, měni Maxi Küttner, nawoda nuzoweho telefonanskeho centruma domjaceho callcentera DRK w Sakskej. Wšako za němym nuzowym telefonatom móže so njestrašny wopačny alarm směć. Móže pak tež być, zo něchtó bjez wědomja na zemi leži. Nuzowe wołanje w domje zmóžnja staršim, chorym abo samotnym ludźom, w nuzowej situaciji spěšnje pomoc wołać. Při stłóčenju alarmoweho knefla nastaji nastroj awtomatisce zwisk k domowemu nuzowemu telefonowanju. Potom je prěnje prašenje rozsudne: Je potrjecheny při wědomju? Su widźomne zranjenja? Ma jeho bolosće? „Na kóncu prašamy so poprawom na klasiske wašnje, što by so kóždy wodźenski centrum prašał, by-li 112 zazwonił“, Küttner rozłožuje. Potom je wotpowědna pomoc organizowana. To móže domjacy nuzowy asistent abo wuchowanska słužba być. Nic kóždy pad je pad wuchowanskeje słužby. Druhdy trjeba něchtó jenož podpěru, zo by so zaso do swojeho křesła sydnył. Wuznamjenjenje je wažne: „Njejsmy ani wuchowanska słužba ani wuchowanska słužba jězbna słužba“, praji Küttner. Štóž ma hižo tydźeń bolosće w chribjeće, njetrjeba awtomatisce chorobne awto. Zakładny princip je hižo lětdźesatki samsny. „Zasadnje startowaše nuzowy telefonat doma z čerwjenym kneflom na banćiku a nastrojom, kotryž wisaše na telefonowej tykačce“, wuswětla Knut Eichholz, jednaćel DRK Hausruf und Service w Sakskej tzwr. Z tłóčenjom buttona nasta zwisk k nuzowemu telefonatej, zwotkelž bě pomoc organizowana. Mnozy ludźo domjacy nuzowy telefonat hišće ze zestarjenjom a zhubjenjom njewotwisnosće zwjazuja. Wobraz njeje so w samsnym tempje kaž technika změnił. „To je přeco tak, haj, hdyž mam nuzowy telefonat doma, sym stary“, praji Küttner. Wuběr je nětko wo wjele wjetši. Nimo klasiskich wobručkow dawaja njenapadne rjećazy nuzowych telefonatow, inteligentne časniki z pisanymi wobručkami a mobilne nastroje, kotrež noša so na pasu. Z nimi hodźi so tež alarm zwonka swójskeho domu wuwabić, Eichholz rozprawja. Někotre modele maja nětko samo hłósne wodźenje. Štóž njeje wjace ćělnje kmany, knefl tłóčić, móže prosće „Pomoc, pomoc“ wołać, Eichholz měni. Nowe móžnosće maja domjacy nuzowy telefonat za wšědne wužiwanje lěpje sčinić a wjace ludźi poskitk wužiwać móc. Za sobudźěłaćerjow na centrali njewobmjezuje so dźěło stajnje na wobdźěłanje alarmow. Někotři wobdźělnicy rozprawjachu prawidłownje. Mjena stanu so ze znatymi hłosami, a z krótkich rozmołwow nastawaja małe wšědne poćahi, Küttner rozprawja. Su pak tež ćežke wokomiki. Hdyž přińdźe dołholětny wobdźělnik do chorownje abo zemrěje, njewostanje přistajenych njewobškodźenych. Štož sobudźěłaćerjow ćěri, je feedback po wuspěšnych misijach. Přiwuzni abo potrjecheni rozprawjeja zdźěla w centrali. „Ja ničo wjace njemóžach, sym jenož tłóčiła, wy sće přišli a mje hišće dźeržeć móžachu“, wopisuje Küttner tajke namołwy. Za nju a jeje kolegow je to wažne wobkrućenje jich dźěła. Zaměr je, telko alarmow kaž móžno w běhu 30 sekundow přiwzać, praji Küttner. Cil DRK wučinja 90 procentow. Poprawom je so sobudźěłaćerjam w Sakskej po jeje słowach poradźiło, wjace hač 94 procentow alarmowych powěsćow w tym času přijimać. Wulki dźěl wšědnych alarmow pak njejsu medicinske nuzowe pady. „Smy hižo při 80 procentach wopačnych alarmow, testowych alarmow“, Küttner měni. Alarm so často njewotpohladnje wuwabi: na přikład při zwoblěkanju pulowera abo hdyž so při nachilenju nuzoweho wołanja na ćěło tłóči Wužiwarjo njetrjebaja so tuž ćeže bojeć. Nawopak, zadźěwkowanski proh tłóčić knefl měł po móžnosći niski wostać. Lěpje jónu přehusto hač jónu přemało. Po Zwjazkowym zwjazku domjacych nuzowych telefonatow je w lěće 2024 wjace hač 1,2 milionaj ludźi w Němskej domjacy nuzowy telefonat wužiwało – a trend stupa. Ze swojimi 50 čłonami, mjez nimi DRK, pokrywa towarstwo něhdźe 95 procentow wikow. Wšědnje přijimuje so něhdźe 11 000 telefonatow a tak něhdźe 3 600 zasadźenjow na městnje. W Sakskej stara so DRK po słowach Küttnera wo něhdźe 18 000 wobdźělnikow. Naprašowanje rosće, měni Eichholz. Nuzowy telefonat w domjacnosći wužiwaja předewšěm starši ludźo. Ale tež młódši ludźo z hladanskim niwowom jón wužiwaja. Mnozy chcedźa tak dołho kaž móžno samostatnje w swojej znatej wokolinje žiwi być. Nuzowy telefonat w domje móže při tym wažna zepěra być. Copyright 2026, dpa (www.dpa.de). Wšitke prawa wobchowaneMjez wopačnymi alarmami a medicinskimi nuzowymi padami
Wot čerwjeneho knefla k njenapadnemu nuzowemu časnikej
Hdyž stanje so mjeno ze znatym hłosom
350 alarmow wob dźeń
Potrjeba rosće