Žrawc nima jenož wótre zuby, ale tež wosebitu kožu. To čini z njeho spěšneho rubježnika morjow a přikłada za techniku. Po prěnich Boeingowych jetach maja nětko tež Airbusowe lětadła z kumštnej kožu žrawca lećeć. Prěnju instalaciju „AeroSHARK“ na Airbusu A330 swěta tuchwilu na połobskej flugzeugwerke Drježdźany přewjeduja. Testowe lětadło słuša wólnočasnej lětanskej družbje Lufthansy Discover Airlines. „AeroSHARK“ je technologija, kotraž lěpšiny kože žrawca na ćeńkej sćěnje imitěruje. Lěpšiny su wědomostnikam hižo wot 1970tych lět znate. Koža žrawca je pokryta móličkim šupiznami, kotrež móža runja mikrostrukturam spjećenje pomjeńšić a eficiencu prudźenja zwyšić, wuswětla Fraunhoferowy institut za zhotowjensku technologiju a doprědkarsku techniku. běža na powjerchu kože mikroskopisce małe a paralelne ryžby, kotrež wodowe turbulency łamaja a wodu praktisce nimo ćěła wodźa a tak třětrenje pomjeńša. Nimo toho so njerjad a parazity wotdźeržuja. Tež ribletowa technologija AeroSHARK, kotraž je so wot Lufthansa Technik AG a Surventis (něhdy BASF Coatings) wuwiła, wužiwa tute lěpšiny. Z filmom samsneho mjena ma so powětrowe zadźěwkowanje a přetrjeba paliwa a emisije CO2 znižić. Proces je tuchwilu hižo za někotre warianty Boeinga 777 certifikowany. Airbus A330, druhi najčasćišo dodawany typ lětadłow za dalokočarowe lěty, ma nětko slědować. Planowany je wutwar na dalše modele a dalše lětadłowe wobłuki, kaž Lufthansa technika AG zdźěla. Dotal su folije jenož na trup a maskowanje motorow nanjesene, ćežišćo pak tež na křidła a wopušowy agregat. „Wone su najwažniše ćělesa za płuhanje lětadłow. To rěka, zo hłuboko do aerodynamiki zasahnjemy“, rozłožuje Soenke Burger, kotraž je za wuwiće „AeroSHARK“ pola Lufthansa techniki zamołwita. Zaso wotwisuje wot toho cyła wodźijomnosć lětadła. „Koža žrawca“ na lětadle wšitko ma. Struktura žłobow je jenož 50 mikrometrow hłuboka, poł telko kaž čłowječa włosa. Folije maja rozměr meter króć 50 centimetrow. Jich nałožowanje bjez pucherkow na dotal akribisce wučisćeny trupowy trup njeje lochke. Štóž je hižo raz spytał, koparski bul do filma zawić, móže sej předstajić, kak ćežko to je, měni Burger. Dobrych 880 kwadratnych metrow je na A 330 pokrytych, za to trochuja dźesać dnjow. Z optiměrowanym přiwjazanjom měło lětadło 1 do 1,2 procentaj ćěriwa lutować. Tež efekt cost-of-weight hraje po Burgeru rólu. Wyša waha lětadłow wjedźe k wyšej přetrjebje. Hdyž mjenje kerozija konsumuješ, dyrbiš tež mjenje z njeho sobu wzać. Njesu-li křidle a wopušowy agregat pozdźišo tež foliju, hodźi so zalutowanje něhdźe dweju procentow docpěć. Samo z jednym procentom móže dalokočarowe lětadło wšědnje nimale tonu kerozija zalutować. Foliju sam lěpić njedosaha. Dokelž žada sej wosebje lětanski wobchad najwyši niwow wěstoty, sćěhuje certifikacija krutemu režimej. Najprjedy bu A330 Discover Airlines z přidatnej měrjenskej techniku wuhotowany. „Najprjedy přewjedźemy měrjenske lěty a analyzujemy zadźerženje lěta jara dokładnje“, rozprawješe Johannes Helldorff, zamołwity za lěpjenje filmow za Lufthansa Technik. Je to přirunanje do a po tym. Kak zadźerži so lětadło bjez filma w powětře a kak so z jednym zadźerži? so technologija w globalnej flotje, zmóžnja wona hmatniwe zalutowanje kóštow a wukonja wažny přinošk k naslědniskemu lětarstwu", rěka Lufthansa technik. Lětsa je so předewzaće na zhromadne dźěło z Airbusom dojednało, zo bychu nałožowanje ribletoweje techniki AeroSHARK na křidła a wopuše Airbusa A330 wuwili a certifikowali. Zaměr je, wšitke relewantne aerodynamiske płoniny lětadła „wobrubić“. „žrawcowa koža“ na 30 Boeingach 777 wšelakich lětanskich towaršnosćow kaž tež na Boeingu 747 Lufthansy, kotryž jako testowa platforma słužeše, hižo 350 000 lětanskich hodźin wukonja. „Wot apryla 2026 su z AeroSHARK wuhotowane lětadła hižo wjace hač 350 000 lětanskich hodźin wukonjeli, z čimž su wjace hač 20 600 tonow kerozija zalutowali a wustork CO2 wo wjace hač 65 000 tonow pomjeńšili“, Lufthansa-technika w meji rozprawješe. „AeroSHARK“ je tež pokazał, zo technologija we wšědnym lětanskim zasadźenju wšitke naročne wuměnjenja wudźerži: wysoke spěšnosće, ekstremne rozdźěle temperatury a ćišća, UV-promjenjenje we wulkich wyšinach abo chemiske wliwy kaž wotlódnjenske kapaliny na zemi, rěkaše. Powjerch wužiwaja mjeztym wjacore mjezynarodne lětanske towarstwa. We wobłuku koncerna Lufthansa 22 lětadłow Šwicarskeje, Lufthansa Cargo, awstriskich Airlines a Lufthansy film wužiwa. Flota AeroSHARK koncerna zalutuje wšědnje něhdźe 19 tonow petroleja a něhdźe 60 tonow CO2, koncern hordźe rozprawja. Na ameriskim kontinenće je najwjetša lětarska towaršnosć Južneje Ameriki, Latam, pioněrka. Za Połobsku Flugzeugwerke – dźowku ST Engineering (Singapur) a Airbusa – je wosebita lěpjena technologija nowy teritorij, technologisce pak poprawom žadyn problem. Předewzaće je specializowane na hladanje a přetwar mašinow a zaběra so tež z najwjetšim pasažěrskim lětadłom swěta – Airbusom A380. Copyright 2026, dpa (www.dpa.de). Wšitke prawa wobchowaneMikroskopisce małe ryžby na koži žrawca
Přichodnje dóstanu tež křidła a wopušowy agregat
folije Dwaj procentaj zalutowanja ćěriwa chcedźa přichodnje docpěć
Čujomne zalutowanja kóštow a redukcija CO2
"Wužiwa-li Film wobsteji wšitke naročne wuměnjenja w lětanskim zasadźenju