Logo Die Sachsen News
powered by publizer® CMS

Slědźerjo měrja włóžnotu pódy ze powětrowej łódźu

Slědźerjo měrja włóžnotu pódy ze powětrowej łódźu
Slědźerjo měrja włóžnotu pódy z powětra. / foto: Hendrik Schmidt/dpa
Powětrowa łódź bjez wobsadki z neutronowym detektorom měri w jamje włóžnotu pódy. Hdźe móhła so metoda přichodnje hišće zasadźić.

Lipšćanscy slědźerjo z nowej metodu měrja, kak włóžna póda ze powětrowej łódźu je. Z helijom pjelnjene njewobsadźene lětadło je z neutronowym detektorom wuhotowane a móže tak włóžnotu w pódźe hač do hłubokosće 30 centimetrow zwěsćić, rjekny wědomostnik Daniel Altdorff z Helmholtzskeho centruma za wobswětowe slědźenje (UFZ). Tuchwilu jón nad nasypnišćami w jamje United Schleenhain južnje Lipska

wužiwaja.

Daty za ratarstwo a lěsnistwo

Daty wo włóžnoće pódy su wažne, zo móhli so k suchoće abo rizikam wulkeje wody wuprajić. Tež ratarjo a lěsniske předewzaća maja zajim na spušćomnych datach.

Nowa aplikacija wotzamknje dźěru při měrjenju włóžnoty pódy, Altdorff rjekny. Dotal bazuja wuprajenja k wjetšim płoninam pak na hydrologiskim modelowanju abo na satelitowych datach. Modele pak jenož simuluja włóžnotu pódy, satelitowe měrjenja docpěja jenož hornje centimetry pódy a su tež wot mróčelow a wegetacije wobwliwowane, Altdorff rozłoži

.

Ćežko přistupne pódowe přestrjenje so wuslědźa lětacy

neutronowy detektor tomu móhł za přeslědźenje wjetšich płoninow a hłubšich worštow wužiwać. „Je to prěni kć, zo móžemy ćežko docpějomne pódowe płoniny docpěć a měrić“, rjekny Altdorff. Horanske kónčiny móhli z powětra wuslědźić, runje tak ćežko docpějomne jamy abo sylnje zalěsnjene přestrjenje.

Wšelake měrjenske lěty planowane za klětu

Měrjenjam we wuhlowej jamje maja 2027 dalše lěty nad dalšimi kónčinami slědować. Za to dźěła UFZ mjez druhim z energijowym koncernom Mibrag, hórniskim saněrarjom LMBV a statnym koncernom Sachsenforst. Metoda powětroweje łódźe ma so dale wuwić. Zaměr je tež, zo maja so neutronowe měrjenja do modelow Němskeje wjedroweje słužby zapřijeć.

Copyright 2026, dpa (www.dpa.de). Wšitke prawa wobchowane

Přełožki so z pomocu sztučnej inteligence awtomatizowane. Wjeselimy so na wašu wotmołwu a pomoc při poprawjenju našeje wjacorychłojneje słužby. Pisajće nam na: language@diesachsen.com.