Trabi, Simson a Co: Maja NDRscy oldies wěčne žiwjenje?

Takle wupada pola Trabisa z narunanskimi dźělemi

«Móžemy nimale kóždy dźěl dodawać. Hdyž je něšto skóncowane, so to reparuje», praji Frank Hofmann, šef Trabantoweho swěta Šwikawa. Jeho firma słuša k wjetšim poskićowarjam. Wón kupowaše trabi-narunanki z originalnych wobstatkow, tola dźělna produkcija hraje wjetšu rólu. 

Mjeztym dawa wulka syć zhotowjerjow, «kotřiž za nas zhotowjeja». Jeho firma staja pak tež dźěle sama. Jeho zahorja, zo přizwolenske ličby stupaja, tak Hofmann, kotryž po swójskich podaćach 23 lět w Trabi-měsće Šwikawje swoju firmu wobhospodarja. 

Laut Kraftfahrt-Bundesamt waren zu Jahresbeginn 41.862 bei Sachsenring in Zwickau bis 1991 gebaute Autos zugelassen. Po nižinje w lěće 2014 z 32.311 trabami je so wobstatk jasnje wočerstwił. Jako přičiny za tutón trend widźi Hofmann wutřěl wuchodneje algije a dosć jednora technika jězdźidłow, «kotraž móže nimale kóždy reparować». 

Někotři wobsedźerjo Trabanta kładźechu mjeztym wažnosć tež na ekskluziwnosć - na přikład z třěšnym stanom abo wotpołoženjom za stary kožany kófer. K tomu přińdźe wulka tuningowa scena. Po trochowanju mějićela Trabantoweho swěta drěmaja hišće tysacy trabijow bjez přizwolenja w garažach abo lěhwach. 

Simson: Wuchodne žiwjenske začuće a šrubowanska bašta

trochowanja zrazy hišće hač do miliona mopedow marki Simson ze Suhla předewšěm we wuchodnej Němskej po dróhach. Hamtske ličby tuchwilu njedawaja, dokelž njejsu wšitcy wehikl winowatostny. 

W prěnim rjedźe pola młodych ludźi maja mopedy z mjenami kaž Łastojčka, Star, Sperber abo S50/51 kultowy status - tež wosebiteho rjadowanja dla w zjednoćenskim zrěčenju: Dwutakty smědźa, hdyž běchu w NDR dopušćeni, druhim małonadawkam z tempom 60 a nic jenož z tempom 45 po puću być. Po durinskim wobchadnym ministerstwje su w Suhlu nimale šěsć milionow Simons-dwukolesa twarili.

Nanowi hoberski potencial tež za narunanskich wikowarjow kaž firma Meyer-Zweiradtechnik GmbH (MZA) ze sydłom w durinskim Meiningen. Mějićel Falko Meyer sadźi hižo w 199Otych lětach, jako běchu nowe natwarjene Simson-dwukolesa jenož ćežko na předań, na narunanski dźělny wobchod. 

Spočatk 2000tych lět přewza po swójskich podaćach wot Simson-insolwencneho zarjadnika składowe wobstatki, graty, předsměry - a stanje so z licencnym přijimarjom marki. Minjene lěta je w Meiningenje nowe stejnišćo za narunanske zastaranje nastało - «wjace hač 30 milionow eurow smy inwestowali wot 2018», praji firmowy šef. 

W poslednim, přehnawaM MZA tež online-shop a njedodawaše hižo jenož fachowych wikowarjow. Předewzaće z něhdźe 170 dźěłopřijimarjemi slěduje z tym wičnemu trendej: «Młodźi ludźo činja wjele sami, woni pasla a šrubuja a chcedźa indiwidualitu», tak Meyer. Dźěłarnje bychu wične podźěle zhubili. 

Wjace hač 10.000 narunanskich dźělow ma jeho firma w programje - předewšěm za Simson, ale tež druhe NDRske dwukolesa kaž motorske MZ, tak rodźeny Sachsa. Wón rěči wo suchim wubědźowanju. «Njeje žanoho wuskosće. Móžeš sej takrjec moped z dźělow hromadźe twarić. Poprawom su tute mopedy njesmjertne», namaka Meyer. 

Wartburg jězdźi w niše

to płaći po měnjenju direktora awtomobilow swěta Eisenach runje tak za NDRske awta. Tež hdyž so Wartburg z něhdźe 9.100 eksemplarami skerje w nišu kula, je narunanske zastaranje wěste. Při něhdyšim NDRskim srjedźnostawskim wozu z něhdyšeho awtomobiloweho zawoda Eisenach stupachu přizwolenske ličby wot 2015 - pomału, ale stajnje. 

Měrćin so nadźija, zo dźensa 16-lětni z «Simme», kaž mopedy wobchadnorěčnje mjenuja, startuja a jako dorosćeni pola Wartburga abo Trabanta přizemija. Po jeho trochowanju přińdu w přichodnych lětach zaso bóle derje restawrowane NDRske oldtimery na wiki, dokelž so jich wobsedźerjo starobnych přičin wot nich dźěla.

Copyright 2026, dpa (www.dpa.de). Wšitke prawa wobchować