Logo Die Sachsen News
Nowiny / Kublanje

Kubłanski plan a financne starosće - połoženje w sakskich pěstowarnjach

Kubłanski plan a financne starosće - połoženje w sakskich pěstowarnjach
Spadowace ličby dźěći staraja so pola pěstowarnjow w Sakskej wo financielne problemy. (Symbolbild) / Foto: Sebastian Kahnert/dpa
Z: DieSachsen News
Sakske pěstowarnje steja před změnami: Nowy kubłanski plan trjechi na woteběrace ličby dźěći a financielne wuskosće.

Sakska chce swoje pěstowarnje znowa nastajić – z jasnišimi kubłanskimi cilemi a zwjazowacymi přepytowanjemi. Runočasnje přinjese sylny spad dźěćacych ličbow mnohe zarjadnišća w tyšnosći. Što je planowane a před kotrymi wužadanjemi steja pěstowarnje? Wotmołwy w přehledźe:

Što je w nowym kubłanskim a kubłanskim planje planowane?

Nowy «Kubłanski a kubłanski plan» je dalewuwiće plana 2006, kotryž je Sakska jako zakład za pedagogiske dźěło w dźěćacych dnjowych přebywanišćach zawjedła. Kultusowe ministerstwo chce z tym zažnodźěćace kubłanje dale doprědka ćěrić. Předwidźane je něhdźe zwjazowace přepytowanje štyrilětnych a plan za zaměrniše spěchowanje. 

Zapřijate su po ministerstwje nimo nastorkow za pedagogisku praksu tež fokus na sobuskutkowanje dźěći a «reflektowany wobchad» z digitalnymi medijemi. Přiběracym napadnosćam pola předšulskich dźěći, ke kotrymž liča falowace starobje wotpowědne kompetency němsce, maja zawjazowace kubłanske a kubłanske zaměry a lěpše přechody mjez zarjadnišćemi zadźěwać.

Wjace z tuteje kategorije

Před kotrymi wužadanjemi steja sakske pěstowarnje?

Nimo pedagogiskich wužadanjow kaž rěčneho spěchowanja, kotrež přeco wjace dźěći trjebaja, bywaja spadowace ličby dźěći přiběrajcy k eksistencielnemu problemej za sakske pěstowarnje.

Po tym zo je swobodny stat lěta dołho při wutwarje hladanskich městnow dźěłał, stara so nětko njewočakowano sylny porodowy kniks wo spadowace naprašowanje. Tak woteběraše ličba pěstowarskich dźěći w Sakskej naposledk sylnje wróćo: K rozsudnemu dnjej w měrcu 2025 bu jenož hišće něhdźe 312.000 dźěći tam hladane - něhdźe 7.500 mjenje hač lěto do toho, kaž krajny statistiski zarjad naposledk zdźěli.

Nimo wulkoměstow Drježdźany (-1.350) a Lipska (-1.040) běštej wokrjes Sakska Šwica-Wuchodne Rudne hory z něhdźe 860 pěstowarskimi dźěćimi mjenje a rudnohórski kruh z něhdźe 740 dźěćimi mjenje najbóle potrjechenej.

Što su sćěhi?

Spadowace ličby dźěći sćahnychu hižo prěnje zawrjenja pěstowarnjow po sebi: Přirunujo z lětom 2024 dźěše ličba zarjadnišćow w swobodnym staće wo 15 wróćo a wučinješe w měrcu 2025 hišće 3.050. Tež wobmjezowane wotewrjenske časy redukowaneho personala dla móža sćěhi być.

Minjeny tydźeń warnowachu dźěłarnistwo GEW, Paritetiski dobroćelski zwjazk a sakske industrijne a wikowanske komory (IHK) před wotpadnjenjom dalšich hladanskich poskitkow. Wosebje we wjesnych kónčinach móže k zastaranskim dźěram dóńć, dokelž přichodna pěstowarnja tam husto kilometry daloko zdalena leži, praji Michael Richter, krajny jednaćel Paritetiskeho dobroćelskeho zwjazka.

Nimo toho so při zawrjenjach abo redukowanych wotewrjenskich časach dźěłowe městna zhubja. Po Statistiskim krajnym zarjedźe bě w měrcu 2025 něhdźe 830 kubłarkow a kubłarjow mjenje w Sakskej. K tomu přińdu změny do dźělneho časa, ke kotrymž so po GEW wjele fachowcow tłóči.

Čehodla wjedu spadowace ličby dźěći k financielnym problemam?

Podźěl na financowanje kraja je na ličbu dohladowanych dźěći wjazany. Při tutej pawšali na wosobu su fiksne kóšty, kotrež wobsteja njewotwisnje wot wulkosće skupinow, ale njewobkedźbowane. Tak wostanu něhdźe tepjerne kóšty konstantne, tež hdyž pěstowarnja mjenje dźěći hlada.

Mnohe hłosy žadaja sej tuž přiměrjenje modela financowanja, kotrež fiksne kóšty sylnišo wobkedźbuje. Zo by so dźěćom a staršim dale krótke puće zmóžniła, měła so pěstowarska syć tak planować, zo je zastaranje w přestrjeni zawěsćene.

Kak so pěstowarnje w Sakskej aktualnje financuja?

Kóšty za pěstowarnje so wot třidźělneho modela financowanja noša. Wot swobodneho stata dóstanu zarjadnišća wob dźěćo a lěto přiražku kraja, kotraž leži aktualnje pola 3.570 eurow. Přidatne srědki dawa za pedagogiske činitosće k integraciji a serbske pěstowarnje.

Starši su přez regionalnje rozdźělny přinošk na financowanju wobdźěleni. Wysokosć postajeja gmejny, zo ma za žłobikowe městno pola maksimalnje 23 procentow personalnych a wěcnych kóštow a za pěstowarske zahrodowe městno při maksimalnje 30 procentach ležeć. W Drježdźanach na přikład płaća starši za hladanje 9-hodźinskich zastaranjow w žłobiku 268,75 eurow na měsac, w pěstowarni 215,75 eurow. Za samokubłacych a staršich z wjacorymi dźěćimi su wotpósłanja. 

Za zbytne kóšty pěstowarnjow jewja so gmejny. Ma zarjadnišćo swobodneho nošerja, móže tutón swójski podźěl njesć.

Copyright 2026, dpa (www.dpa.de). Wšitke prawa wobchować

Přełožki so z pomocu sztučnej inteligence awtomatizowane. Wjeselimy so na wašu wotmołwu a pomoc při poprawjenju našeje wjacorychłojneje słužby. Pisajće nam na: language@diesachsen.com.
Sachsen News
Čłánek z

Sachsen News

Sachsen News je za wobsah samsny wotpowědny. Kodex platformy dyrbi so wužiwać. Platforma kontroluje a wobchada wobsah po prawnych požadawkach, zwłasć po NetzDG.

Social Media