Wenn Holger John přeproša, móže to wšo móžne rěkać. Jenož nic, zo budźe to zwjetša. To samsne płaći za muža samoho, kotryž lětdźesatki Drježdźansku wuměłstwowa a kulturnu scenu postaja. John je rysowar a moler, zdobom galerist, husto ceremonijowy mišter a raz wšitko runočasnje. W kóždym padźe je wón wšitko, chiba wobličomny. Druzy mjenuja jón «enfant terrible». Sebje samoho pomjenuje John na naprašowanje jako «clown» - a skedźbnja na to, zo bu w Greifswaldźe na kermuši spłodźeny. «Z toho časa, zo mje scyła ničo wjace njedźiwa.» «Chcych so poprawom přeco jewišćowy wobraz při dźiwadle stać, to je mje zajimowało», praji wuměłc, kiž je w tutym měsacu 66 lět stary był. «Nětko mam swójske dźiwadło», wón žortuje. «Hdyž ludźi přeprošam, su hrajerjo. Te njedyrbja ani tekst nawuknyć, woni druhdy ani njepytnu, zo su dźiwadźelnicy.» Wón sam, steju potom «skerje tak za zawěškom, tak jako wobkedźbowar, jako mały inscenator.» w tutym tydźenju budźe jeho něhdyše wuknjenske a skutkowanišćo, Wysoka šula za tworjace wuměłstwo w Drježdźanach (HfBK), jewišćo za wosebitu John'sku inscenaciju: W oktogonje, daloko widźomnym impozantnym škleńčanym kupolowym twarje wysokeje šule, rěka wot štwórtka wječor: «Wšitko tak rjenje pisane tu!». W retrospektiwje pokazuje John swoje dotal njewozjewjene tworjenje ze šěsć lětdźesatkow - wot prěnich dźěćacych rysowankow hač k najmłódšim twórbam. Na wysokej šuli je John něhdy studował a prowokował, pozdźišo tež wučił. Tysacsasa pak je tež čas dołho jako asistent Jörga Immendorffa dźěłał a w swójskej galeriji w Drježdźanskim Nowym měsće mjez druhim basnje Rammsteina-spěwarja Tilla Lindemanna prezentował. John płaći jako wažny dawar impulsow Drježdźanskeje wuměłskeje sceny. Susanne Greinke, wustajenska kuratorka HfBK, praji, eksponaty retrospektiwy swědčachu runje tak wo Johnowym tworjenju kaž tež wo jeho róli w měsće a wysokošulskich stawiznach. Narysowane plakaty na přikład su powostanki mnohich wuměłskich performancijow a partyjowych eventow, kotrež je John něhdy w NDR jako student na wysokej šuli organizował. Pjerowodźace wobdźěleny bě wón tež na Drježdźanskich «zažnych salonach», kotřiž studowacym móžnosć dachu, dźěła daloko wot předpodaćow režima SED wustajeć móc. Štóž Johnej připosłucha, spěšnje pytnje: Wustajeńca je tež swójbny a žiwjenski archiw. Tam su něhdźe pomolowane durje kamora, zbytk ze stareho rybjaceho kurjenja na kupje Usedom, w kotrejž bydleštaj jeho staršej jako młodaj wuměłskaj studowacy ze spřećelenym porom. Za dźěćace rysowanki wuži wón tušowy kašćik «wowki ze zapada»: «Tam běch King, dokelž běštej złoto a slěbro nutřka a to hewak nichtó njeměješe», praji John a so směje. Nimo toho šulske łopjena a zažne studije: Je, kaž bychu jónu přez kašćiki wuměłskeho žiwjenja šli. Nahlada njesćěhuje žanej čerwjenej nitce, ale runa, po Johnje skerje wolkowej knižce. Wón sam so přeco hišće widźi «poprawom wjace hač rysowar». Mólby na papjerje, kotrež nětko w fokusu steja, mjenuje wón «cuzy, ale lóštny wulět». Njeměšane praskate barby, z kotrychž tuba na papjeru přinjesene, steja wonkownemu muža, kiž so rady kompletnje w čornym z kłobukom zdrasći. tola woni komplementuja swoju skłoninu, motiwy přewjerćeć a wuměłske stawizny z popkulturu a klamaukom skrótka skrótka přizamknyć. Etwa, hdyž je Edvard Munchs «Der Schrei» jako Micky Maus w Dynamo-Drježdźanach-trikoće adaptował abo Jěwu na křiž «ćěšił a šrubował» - město genagelt, «dokelž dyrbi wšak moderny być». Za tym klinči přeco tež sada sobu: «To njemóžeš sej poprawom docyła dowěrić.» Runje tohodla zda so jemu wjeselo činić. Zo sej John zwěri, je hižo jako HfBK-student dopokazał: při swojim diplomowym zakitowanju, kaž sam powěda. Wón wza tuž zapřijeće zakitowanja posłownje a da so wot prawiznika před pruwowanskej komisiju zastupować, město dušnje wo barbnych wólbach a kompoziciji přednošować. Poskićenje zakónči pruwowanc Johna po swojim wuhotowanju, z tym zo tačel z NDRskej šlagrowej hudźbu napołoži. «Po tym bě smjertna měra. Bu dwě, tři hodźiny diskutowane, hač mi diplom znał( Dwaj dnjej pozdźišo běch asistent wot rektora.» tak zawrěje so wokrjes takrjec, hdyž John štwórtk wječor (30. apryla) na wernisažu a «wałpowu nóc» do wysokošulskich rumnosćow přeproša, kotrež wón sam «swjate hale» mjenuje. Wječor sćěhuje při tym znatemu Johnowemu mustrej: Wysokokultura trjechi na party-event a prominentnu. Zastup swobodne, postrowne słowa sakskeje kulturneje ministerki Barbary Klepsch (CDU), hudźba LUYS - młodeho hudźbnika scomt band z Lipska. Při DJ-pulće steji Otis Hagen, nowotar a dotal skerje znaty jako syn «Godmother of Punk», Nina Hagen. Tuta drje je sama zadźěwana, ale rozbudźena była přez to, zo je John swoju přehladku po jednej ze swojich spěwnych linkow pomjenował, wobkrući impresario. John sam přiznawa, zo ma tež po lětdźesatkach tworjenja kóždy raz «rozbudźenosć lampow hač k wotkiwanju». «Mam přeco strach, zo nichtó njepřińdźe. Sym dospołnje rozhorjeny, woprawdźe.» Prašenje, hač na přestaće mysli, leži blisko, hdyž něchtó ze 66 swoju «retrospektiwa» pokazuje. Jeho wotmołwa: «Pak dźeš do renty abo do klóštra abo ataki. Sym so přeco bóle za ataku rozsudźił.» Copyright 2026, dpa (www.dpa.de). Wšitke prawa wobchowaćRetrospektiwa pokazuje dotal njewozjewjene twórby
Wažne skutkowanje w NDR
Rysowanki z tušowym kašćikom ze zapadneje wowki
Micky Myška w dynamo-trikoće
Ze 66: «Attacke» město renty